Burgemeester van Nispenstraat 29, 1251 KE Laren

Kurt Noppen

Kurt Noppen

Op de Algemene Begraafplaats in Laren ligt het graf van Kurt Noppen. Vaak wandelde ik er langs en vroeg me af waarom dit een oorlogsgraf is. Dus ging ik op zoek naar het leven en overlijden van Kurt Noppen.

Bep (G.L.) De Boer

Kurt Marinus Noppen werd op 8 oktober 1922 geboren te Hilversum als zoon van Marinus Hendrikus Noppen en Margaretha Dora Anne Hass. Zijn vader was bedrijfsingenieur bij de N.S.F. (Nederlandse Seintoestellen Fabriek) in Hilversum. Op 22 juni 1922 kwam het gezin, vader, moeder en dochter, uit Duitsland en vestigde zich in Warnsveld in Gelderland. Zij woonden toen in Villapark A125. Lang hebben ze daar niet gewoond want in datzelfde jaar werd Kurt aan de Javalaan 6 in Hilversum geboren. Later is het gezin Noppen op de Hilversumseweg 75 in Laren gaan wonen. Na de Gooische School ging Kurt in 1935 studeren aan het Hilversumse gymnasium. Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog is Kurt student tandheelkunde. In 1943 weigerde hij de loyaliteitsverklaring voor studenten te tekenen. In die verklaring moesten studenten beloven dat ze zich zouden ‘onthouden van iedere tegen het Duitse Rijk gerichte handeling’. De verklaring werd door de Duitse bezetter op 13 maart 1943 ingevoerd. De studenten hadden tot 10 april de tijd om de verklaring te ondertekenen. Wie niet tekende mocht geen college meer lopen. De bezetter arresteerde ongeveer 3500 weigeraars, die naar Duitsland werden afgevoerd. De overige weigeraars doken onder. Kurt is toen opgepakt en via het Arbeidsbureau in Bussum gedwongen te werk gesteld in Rottenburg am Necker (Dld). Uiteindelijk is hij als tandarts-assistent in Wernigerode terecht gekomen. Daar is hij in het ziekenhuis op 4 mei 1945 overleden aan pleuraal empyeem, ook wel pleuritus genoemd. Kurt werd begraven op het Gemeinde Friedhof (Gemeentelijke begraafplaats) van Wernigerode. Op 26 augustus 1947 werd hij herbegraven in Berlijn-Frohnau (cimetière National Francais) en op 21 juli 1948 werd Kurt op verzoek van zijn ouders herbegraven in Laren. Zijn vader heeft er voor gezorgd dat op zijn graf in Wernigerode een steen werd geplaatst. Bijzonder is dat deze steen na de overbrenging van de stoffelijke resten van Kurt naar Nederland op verzoek van zijn vader is opgehaald in Wernigerode en weer op zijn graf in Laren is geplaatst.

Bronnen: Centraal Bureau voor Genealogie, Den Haag; Oorlogsgraven stichting, Den Haag; Streekarchief voor het Gooi, Hilversum; Laarder Courant De Bel 1922-1935; Dienst Publieke Zaken Vestigings register, Den Haag; Nederlandse Rode Kruis-Oorlogsnazorg, Den Haag; Peter Bruin, Laren; Ambassade Bondsrepubliek Duitsland; Wikipedia; Brieven van het Rode Kruis aan de gemeente Laren.