Guus Betlem (1905–1977)

Guus Betlem (1905–1977)

Jeugdboekenschrijver Frederik August Betlem werd geboren te Amsterdam op 9 september 1905. Hij is ook bekend onder het pseudoniem Freddy Hagers, eveneens als schrijver van jeugdboeken. Op jonge leeftijd verhuisde hij naar Gelderland en naar Den Haag, waar hij studeerde aan de HBS.

Foto: Guus Betlem woonde op  Molenaar 12

Dit artikel is afkomstig uit Kwartaalbericht 170 [2024-4]. Leden van de Historische Kring Laren ontvangen het kleurrijke glossy magazine 4 keer per jaar. U kunt hier lid worden. Losse nummers zijn à € 9,50 per stuk in de Lindenhoeve en bij Bruna en de Larense boekhandel te koop, zolang de voorraad strekt.

Tekst: Bep (G.L.) De Boer

Hij schreef op zijn 14e al een familiekrant, en gedichten die ook weleens in een plaatselijk krantje verschenen. Het is niet onwaarschijnlijk dat hij journalist wilde worden; het is een baantje dat in verscheidene van zijn boeken terugkomt (bijv. ´t Klaroentje van Koentje, Snoetje als journalist, Eefje als verslaggeefster). Eenmaal van school af ging hij werken in de papierbranche, maar toen het bedrijf failliet ging, is hij zich volledig gaan toeleggen op het schrijven. Zijn eerste boeken verschenen in de jaren dertig.

Guus Betlem was schrijver van meer dan tweehonderd kinderboeken. Naast zijn eigen naam gebruikte hij de pseudoniemen Freddy Hagers, Guus Balkom, B. Sandvoort en Annet Verhagen. 

Betlem schreef heel veel boeken voor meisjes maar ook zo’n dertig voor jongens. Zijn bekendste boeken vormen de serie Marjoleintje van het pleintje. Dat gaat over het dagelijks leven van een 10-jarig schoolmeisje. In de serie wordt het meisje steeds ouder. Deze boeken schreef hij onder pseudoniem Freddy Hagers, net als de serie ‘De Huishoudschool’ met het meisje Kathinka in de hoofdrol. Marjolein die altijd voor iedereen op de bres staat, en Kathinka met haar zotte invallen zijn een begrip in de naoorlogse jeugdliteratuur voor meisjes. Maar ook de onbesuisde Barbertje, de brommerige goedmoedigheid van oom Lode, of de gekkigheid van journalist Koen Keunings zijn bijna spreekwoordelijk in de doelgroep. De teksten kenmerken zich in het algemeen door een luchtige speelsheid, hoewel zwaardere onderwerpen beslist niet uit de weg gegaan worden. De meeste boeken spelen zich af in gelukkige gezinnen uit de middenklasse. De ouders zijn vertrouwenspersonen, al kost het de jeugdige hoofdrolspelers soms enige moeite om dat vertrouwen te schenken, en ook de politie (die in de avonturenverhalen steevast ten tonele verschijnt) wordt geschilderd als je beste vriend.

Wanneer hij in Laren kwam wonen, heb ik niet gevonden. Wel weet ik dat hij aan de Molenaar nr. 12 woonde. Toen hij in 1948 zijn 25-jarig auteursjubileum vierde kwamen de kinderen van de Molenaar hem feliciteren en ontvingen hij en zijn vrouw een grote bos bloemen. In 1967 vertrok hij naar Italië. Daar woonde hij tot zijn dood op 12 november 1977.

Bronnen: Marlene Lunter; Wikipedia; Laarder Courant De Bel 1948, internet.